Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi (AİHM) dekabrın 12-də Azərbaycanla bağlı iki qərardad elan edib. Şəxsi həyata hörmət hüququnun pozuntusunun mübahisələndirildiyi hər iki işdə tərəflər dostca razılaşıblar. Hökumət ərizəçilərə təzminat ödəyəcək.

“Elçin Sadıqov və Zibeydə Sadıqova Azərbaycana qarşı” məhkəmə işi insan hüquqlarının müdafiəsi, o cümlədən Avropa Məhkəməsi qarşısında Azərbaycan vətəndaşlarının işini müdafiə etməklə tanınan vəkillərin evlərində, ofislərində və avtomobillərində hüquq mühafizə orqanlarının əməkdaşlarının axtarış aparması və götürmə həyata keçirməsi ilə bağlı idi.

Ərizəçilər bu proseslərin onların şəxsi həyata hörmət hüququna müdaxilələrlə müşayiət olunduğunu iddia edirdilər.

AİHM bu gün tərəflərin kommunikasiya zamanı dostca razılaşma əldə etdiklərini açıqlayıb. Razılaşmaya əsasən, hökumət ərizəçilərin hər birinə 5 min avro maddi, mənəvi və xərclər əvəzi ödəmək öhdəliyi götürüb.

Strasburq məhkəməsi bu gün açıqladığı digər bir qərardadında “Ayven Şamuradov Azərbaycana qarşı” işində də tərəflərin dostca razılaşma əldə etdiklərini açıqlayıb.

Bu məhkəmə işində ərizəçinin təcridxanada saxlanıldığı müddətdə ailəsi və xarici dünya ilə görüş və telefon danışıqları hüququna prokurorluq orqanları tərəfindən qoyulan məhdudiyyətlərlə bağlı şikayət etmişdi. Şamuradov AİHM qarşısında Avropa İnsan Hüquqları Konvensiyasının 8-ci maddəsi ilə qorunan şəxsi həyata hörmət hüququnun pozulduğunu iddia edirdi.

İşin kommunikasiyası zamanı əldə edilən razılaşmaya əsasən, hökumət vəkil Cavad Cavadovun təmsil etdiyi ərizəçiyə 5 min avro təzminat ödəyəcək.

Amerikanın Səsi

“Azərbaycanda Siyasi Məhbusların Azadlığı Naminə” İttifaq siyasi məhbusların yeni siyahısını dərc edib. Siyahıya görə, bu il sentyabrın 23-dən dekabrın 12-dək Azərbaycanda siyasi məhbusların sayı 17 nəfər artaraq 331 nəfər çatıb. Belə ki, sentyabrın 23-də 319 nəfərin adı siyashıya daxil edilib. İndiyədək onlardan 5 nəfəri həbsdən azadlığa buraxılıb, daha 17 nəfər həbs edilib.

Yeni həbs edilənlərin əksəriyyəti “Meydan TV” internet nəşrinin əməkdaşları, digər media işçiləri, hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərov, politoloq Azər Qasımlı və dindarlardır.

“Azərbaycanda Siyasi Məhbusların Azadlığı Naminə” İttifaqın məlumatında deyilir ki, siyahıya 12 dekabr tarixinədək haqqında etibarlı məlumat toplamaq mümkün olan siyasi səbəblərə görə həbs edilmiş və məhkum edilmiş bütün şəxslər daxil edilib.

“Siyasi məhbusların siyahısı mütəmadi olaraq yeni həbslər və məhkumluqlarla yenilənəcək. Rejim repressiyaları davam etdirir”, məlumatda qeyd edilir.

Yeni siyahı 11 qrupdan ibarətdir və 331 nəfəri əhatə edir: “Jurnalistlər və blogerlər – 25 nəfər, hüquq müdafiəçiləri – 4 nəfər, müxalifət partiyalarının və vətəndaş cəmiyyətinin üzvləri – 30 nəfər, milli azlıqların fəalları – 3 nəfər, müharibə əleyhinə fəallar – 2 nəfər, Söyüdlü kəndində iş üzrə – 2 nəfər, Almaniyadan deportasiya edilmiş siyasi mühacirlər – 5 nəfər, dindarlar – 233 nəfər, Tərtər işi üzrə məhkumlar – 4 nəfər, Gəncə işi üzrə məhkumlar – 12 nəfər, ömürlük həbs cəzası çəkənlər – 11 nəfərdir”.

Siyahı keçmiş siyasi məhbus hesab edilən şəxslər, Sülh və Demokratiya İnstitutunun direktoru Leyla Yunus və “Siyasi Məhbusların Monitorinqi Mərkəzi” İctimai Birliyinin rəhbəri Elşən Həsənov tərəfindən hazırlanıb.

Müəlliflər bildirir ki, siyahı Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) 2012-ci lin oktyabrında keçirilən sessiyasında qəbul edilmiş 1900 nömrəli müvafiq qətnamədə müəyyən edilmiş “siyasi məhbus” anlayışının müəyyənləşdirilməsi meyarlarına əsasən tərtib edilib.

Çoxsaylı beynəlxalq təşkilatlar, həmçinin Avropa Parlamenti, ABŞ Dövlət Departamenti haqsız yerə həbsdə olanların azad edilməsi ilə bağlı Azərbaycan hakimiyyətinə müraciətlər edib.

Amerika Birləşmiş Ştatlarının Dövlət katibi Antoni Blinken isə dekabrın 11-də Azərbaycan hökumətini insan hüquqlarını müdafiə etdiklərinə görə haqsız yerə həbs edilənləri azad etməyə çağıran bəyanatla çıxış edib.

Amerikanın Səsi

Nicat İbrahim

İctimai fəal Nicat İbrahimə qarşı ittiham ağırlaşdırılıb, bu barədə Turan-a vəkil Zibeydə İbrahimova bildirib. Onun sözlərinə görə, bu gün İbrahim zərərçəkmiş kimi tanınan şəxslə üzləşdirilib.

“Nicat İbrahim deyib ki, bu şəxsi tanımır və onu bıçaqlamayıb. Əksinə, o, İbrahimə hücum edib”, deyə Sadıqova bildirib.

O qeyd edib ki, İbrahim bu işdə məhz özünün zərərçəkmiş olduğunu hesab edir.

Üzləşmədən sonra İbrahimə qarşı 126.1-ci (qəsdən sağlamlığa ağır zərər vurma) maddə ilə ittiham daha ağır maddə olan 126.2.4-cü (ümumi təhlükəli üsulla, xuliqanlıq niyyətilə qəsdən sağlamlığa ağır zərər vurma) maddəyə tövsif edilib.

Bundan başqa, İbrahimə qarşı CM-in 221.3-cü (silahdan və ya silah qismində istifadə olunan əşyalardan istifadə edilməklə xuliqanlıq) maddəsi ilə də ittiham irəli sürülüb. Bu maddələrlə onu 11 ilədək azadlıqdan məhrumetmə cəzası gözləyir.

Vəkilin sözlərinə görə, İbrahim bütün ittihamları rədd edir.

Eyni zamanda, əsassız cinayət təqibinə etiraz əlaməti olaraq iki dəfə özünə xəsarət yetirən İbrahimin səhhətində ciddi problemlər qalmaqdadır.

Hələ sağalmayan yaraları ilə yanaşı, arterial təzyiqi yüksəkdir.

* 1 saylı Bakı İstintaq Təcridxanasında saxlanılan Nicat İbrahim noyabrın 20-də əsassız cinayət təqibinə etiraz əlaməti olaraq özünə çoxsaylı xəsarətlər yetirib. Bu barədə Turan-a onun həyat yoldaşı Pərvin İbrahim bildirib.

Nicat İbrahim sentyabrın 9-da qəsdən sağlamlığa ağır zərər vurma ittihamı ilə saxlanılıb.

Sentyabrın 6-da Bakı hava limanında sərhədçilər DİN-in qadağasına istinad edərək, onu ölkədən buraxmayıb. Həyat yoldaşı və yetkinlik yaşına çatmamış iki övladı isə təyyarəyə buraxılıb.

Bundan sonra o, qanunsuz qadağanı ləğv etmək tələbi ilə DİN-ə müraciət edib və DİN-in binası qarşısında özünü yandırmaqla hədələyib. Sentyabrın 9-da saxlanılıb və ona qarşı ittihamlar irəli sürülüb. Oktyabrın 5-də aclıq aksiyasına başlayıb və iki həftə ərzində aclığı davam etdirib.

** İbrahim 2021-ci ildə karantin rejimini pozma ittihamı ilə həbs edilib və 15 ay azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilib. Həbsə onun Prezident Administrasiyası qarşısında təkbaşına piket keçirməsi səbəb olub.

Antoni Blinken

Amerika Birləşmiş Ştatlarının Dövlət Katibi Antoni Blinken Azərbaycan hökumətini insan hüquqlarını müdafiə etdiklərinə görə haqsız yerə həbs edilənləri azad etməyə çağırıb.

“Birləşmiş Ştatlar Azərbaycan hökumətini insan haqları sahəsində fəaliyyətlərinə görə həbs edilən Rüfət Səfərov, Sevinc Vaqifqızı, Azər Qasımlı, Fərid Mehrəlizadə, Bəxtiyar Hacıyev, Qubad İbadoğlu, Meydan TV-nin bu yaxınlarda həbs olunan əməkdaşları və bir çox başqalarını dərhal azad etməyə çağırır,” Antoni Blinken dekabrın 11-də yaydığı bəyanatda bildirir. Onun sözlərinə görə, Birləşmiş Ştatlar təkcə bu həbslərdən deyil, Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyətinə və mediaya qarşı artan təzyiqlərdən dərin narahatdır.

Dövlət katibi Blinken Rüfət Səfərov və Sevinc Vaqifqızının insan hüquqlarını müdafiə etdiklərinə görə bu həftə Vaşinqtonda mükafatlarla təltif olunduqlarını bildirib.

Rüfət Səfərovun “Müdafiə Xətti” təşkilatının həm-təsisçisi olduğunu xatırladan Blinken onun Azərbaycanda qalan azsaylı hüquq müdafiəçilərindən biri olduğunu və işinə görə hədəfə alındığını qeyd edib.

“Azərbaycan hakimiyyəti cənab Səfərovu dekabrın 3-də, onun Dövlət Katibinin İnsan Hüquqları Müdafiəçisi Mükafatını almaq üçün ABŞ-a getməsinə bir neçə gün qalmış həbs edib,” bəyanatda deyilir.

Blinken həmçinin 2024-ci ildə Dövlət katibinin Korrupsiyaya Qarşı Mübarizə Çempionları Mükafatını alan “Abzas Media”nın baş redaktoru Sevinc Vaqifqızının da həbs edildiyini xatırladıb. “Onun gördüyü iş hakimiyyətin qəzəbinə səbəb olub və o, 2023-cü ilin noyabr ayından istintaq təcridxanasında saxlanılır,” Blinken deyib.

Dövlət Katibi Azərbaycan hökumətinin həqsız yerə həbs olunanları azad etməyə çağırıb. “Biz Azərbaycan hökumətini insan haqlarını müdafiə etdiklərinə görə haqsız yerə həbs edilənləri azad etməyə, vətəndaş cəmiyyətinə qarşı təqibləri dayandırmağa, hamının insan hüquqlarına və əsas azadlıqlarına hörmət etməyə və Avropada Təhlükəsizlik və Əməkdaşlıq Təşkilatına qoşularkən üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirməyə çağırırıq,” Blinken deyib.

Dövlət katibi Rüfət Səfərova mükafat təqdim edib

Dekabrın 10-da Beynəlxalq İnsan Haqları Günü münasibətilə ABŞ Dövlət Departamentində bir neçə ölkədən tanınmış insan hüqları müdafiəçilərinə Dövlət katibinin İnsan Hüquqları Müdafiəçisi Mükafatları təqdim olunub.

Qaliblərdən biri Azərbaycan insan hüquqları müdafiəçisi, “Müdafiə Xətti” təşkilatının həmtəsisçisi Rüfət Səfərov olub. Bir həftə öncə bu tədbirə səfər məqsədilə viza almaq üçün Bakıdakı ABŞ səfirliyində görüşdən çıxdıqdan qısa müddət sonra saxlanılan və barəsində həbs qətimkan tədbiri seçilən Rüfət Səfərovun səhnədə mükafatçılar üçün ayrılmış yerdə oturacağının boş olması diqqət mərkəzində olub.

Antoni Blinken həmin oturacağa işarə edərək, deyib:

“Fikir verdiyiniz kimi, bu səhnədə oturacaqların biri boşdur. Bu, Rüfət Səfərova məxsusdur – bir neçə dəqiqə öncə haqqında danışdığım azərbaycanlı insan hüquqları müdafiəçisi. Keçən həftə, bu mərasimə səfər etmək məqsədilə vizasını almaq üçün ABŞ səfirliyindən çıxdıqdan cəmi bir neçə saat sonra Rüfət təhlükəsizlik əməkdaşları tərəfindən saxlanıldı. Onun barəsində həbs qətimkan tədbiri seçildi. Azərbaycan hökuməti Rüfəti azadlığa buraxmalı və bunu dərhal etməlidir. Onun kimi digər jurnalistləri, insan hüquqları müdafiəçilərini, siyasi opponentlərini və ədalətsiz şəkildə həbs edilən digərlərini azad etməlidir. Saxlanılmasından sonra Rüfətin adından paylaşılan sosial media postunda o, bunları yazıb: “Həyatımdan narazı deyiləm. Dissident həyatını özüm seçmişəm. İnsanları və insanlığı müdafiə etmək bir şərəfdir.”

Dövlət katibi nitqini tamamlayandan sonra Boliviya, Kolumbiya, Esvatini, Qana, Küveyt, Myanma və Qırğızıstandan olan insan hüquqları müdafiəçilərinə mükafatlarını təqdim edib və onlarla xatirə şəkli çəkdirib.

Alqışlarla müşaiyət edilən foto mərasiminin sonunda Antoni Blinken Rüfət Səfərova ayrılmış boş oturacağa yaxınlaşıb və onun mükafatı ilə bərabər xatirə şəkli çəkdirib.

Sevinc Vaqifqızı ABŞ Dövlət Katibi tərəfindən korrupsiyaya qarşı mübarizə üzrə çempion elan edilib

Bundan bir gün öncə, dekabrın 9-da ABŞ Dövlət Departamentində Dövlət Katibi Antoni Blinkenin iştirakı ilə Beynəlxalq Korrupsiyaya Qarşı Mübarizə Gününə həsr olunmuş mükafatlandırma mərasimi olub.

Departamentin məlumatına görə, Birləşmiş Ştatlar korrupsiyaya qarşı mübarizədə əlamətdar addımlar atmış şəxsləri tanımaq və ABŞ-ın bu qəhrəman tərəfdaşlarla həmrəyliyini nümayiş etdirmək üçün 2021-ci ildə Korrupsiyaya Qarşı Mübarizə Çempionları Mükafatını təqdim edib.

Builki mükafatçılar arasında Azərbaycandan Sevinc Vaqifqızı olub.

Dövlət katibi həbsdə olması səbəbilə mərasimdə iştirak edə bilməyən Sevinc Vaqifqızı ilə bağlı qısa məlumat verib. “Azərbaycanlı jurnalist Sevinc Vaqifqızı hakimiyyətin sui-istifadələrini ifşa etməyə on ildən çox vaxtını həsr edib. O, həm də bugün burada aramızda olmayan yeganə mükafatçıdır. 2023-cü ilin noyabrında Sevinc Azərbaycanın müstəqil mediasına qarşı təzyiqlər fonunda xaricdən vətəninə uçub. Gələn kimi həbs oluna biləcəyini bilə-bilə geri qayıtdı. Və belə də oldu. İndi, bir ildən çox vaxt keçsə də, o, həbsdə qalmağa davam edir,” Dövlət katibi deyib.

Sevinc Vaqifqızı və Rüfət Səfərovun həbsi

Sevinc Vaqifqızı “Abzas Media” saytının baş redaktoru olub. O, ötən ilin noyabrında həbs olunub.

Ona Cinayət Məcəlləsinin 206.3.2-ci (öncədən əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən qaçaqmalçılıq) maddəsi ilə ittiham verilib. Bu ilin avqust ayında isə “Abzas Media işi” üzrə həbs olunanlara qarşı 7 maddə ilə əlavə ittihamlar irəli sürülüb.

Sentyabrın 9-da “Abzas Media işi” üzrə həbsdə olan şəxslərin ibtidai istintaqının yekunlaşdırıldığı bildirilib.

Rüfət Səfərov isə bu ilin dekabrın 3-də həbs edilib. Səfərova qarşı cinayət məcəlləsinin 221.1 (xuliqanlıq) və 178.3.2 (dələduzluq-külli miqdarda ziyan vurmaqla törədildikdə) maddələri ilə ittiham irəli sürülüb.

Hüquq müdafiəçisi Rüfət Səfərov sosial mediada özünün xahişi ilə yazıldığı bildirilən bəyanatında saxlanmasının səbəbini Birləşmiş Ştatlarda insan hüquqları sahəsində mükafata layiq görülməsi ilə əlaqələndirib.

Amerikanın Səsi