Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin rəhbəri Peter Mixalko

“Azərbaycanda bu yaxınlarda həbs edilmiş bəzi jurnalistlərə, xüsusən də məhkəmə zalında əlləri qandallanmış, şüşə qəfəslərə salınmış və ya əsas insani ehtiyaclarından məhrum olunmış gənc qadınlara qarşı ləyaqəti alçaldan rəftar barədə xəbərlər məni dəhşətə gətirdi”.

Bu barədə Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin rəhbəri Peter Mixalko “X” platformasında bildirib.

“Hər kəsin ləyaqət və hörmətlə rəftar olunmaq hüququ var”, o, X platformasındakı hesabında yazıb.

Jurnalistlər Ülvi Həsənli, Sevinc Vaqifqızı və Hafiz Babalı, Məhəmməd Kekalov, Nərgiz Absalamova 2023-cü ilin noyabr-dekabr aylarında, Elnarə Qasımova isə yanvarın 13-də Abzas Media İnternet nəşrinin işi üzrə xarici valyuta qaçaqmalçılığı ittihamı ilə həbs ediliblər. Onlar ittihamları təkzib edir və təqib olunmalarını Azərbaycan hakimiyyətinin yüksək məmurlarının korrupsiya faktları ilə bağlı jurnalist araşdırmaları ilə əlaqələndirirlər.

“Kanal 13” internet televiziyasının rəhbəri Əziz Orucov noyabrın 27-də saxlanılıb. Bakı Şəhər Səbail Rayon Məhkəməsi onun barəsində üç aylıq həbs qətimkan tədbiri seçib.

Cinayət Məcəlləsinin 188.2 (Torpaq üzərində mülkiyyət, istifadə və ya icarə hüququnu pozma, icarə hüququ olmadan torpaq sahəsi üzərində özbaşına tikinti və ya quraşdırma işləri aparma) və 206.3.2-ci (qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən qaçaqmalçılıq) maddələri üzrə ittiham olunan Əziz Orucov ittihamları rədd edir və həbsinin jurnalist fəaliyyətini məhdudlaşdırmağa yönəldiyini bildirir.

“Kanal 13”ün əməkdaşı Rüfət Muradlı dekabrın 7-də 30 sutkalıq inzibati həbs cəzasına məhkum edilib.

Dekabrın 11-də məhkəmə qərarı ilə “Kanal 13”-ə giriş məhdudlaşdırılıb.

“Kanal 13” internet televiziyası 2008-ci il noyabrın 10-dan yayımlanır. Bu televiyanın YouTube kanalında 1 milyon 590 min abunəçisi var. Televizya YouTube kanalında 37 mindən çox video yerləşdirib.

Azərbaycanda son zamanlarda 10 jurnalist həbs edilib. Onların demək olar ki, hamısı qaçaqmalçılıqda ittiham olunur. Jurnailstlər ittihamı qəbul etmir və fəaliyyətlərinin məhdudlasdırılmasına yönəldiyini bildirir.

Amnesty International, Avropa Jurnalistlər Federasiyası və digər bir sıra yerli və beynəlxalq insan hüquqları təşkilatları, Avropa İttifaqının insan hüquqları üzrə xüsusi nümayəndəsi, habelə Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) məruzəçiləri Azərbaycan hakimiyyətini müstəqil mediaya qarşı təzyiqlərə son qoymağa, həbs edilən jurnalistləri azad etməyə çağırıb.

Azərbaycanın hakimiyyət təmsilçiləri isə indiyədək beynəlxalq təşkilatların oxşar tənqidlərini rədd edib, bu qurumların mövqeyini qərəzli adlandırıb. Rəsmi qurumlar ölkədə siyasi əqidəsinə görə heç kəsin təzyiq görmədiyini, vətəndaşların konkret cinayətlərə görə cəzalandırıldığını bildirir.

Amerikanın Səsi 

Aksiyaya ictimai-siyasi fəallar da dəstək verib

Yanvarın 16-da Azərbaycandan olan bir qrup müstəqil jurnalist və fəal sosial şəbəkələr üzərindən aksiya həyata keçirib. Onlar fəaliyyətinin əngəllənməsi üçün həbsə atılmış “AbzasMedia”ya dəstək nümayiş etdiriblər.

Aksiya iştirakçıları üzərinə “Abzasdayıq” yazılan fotolarını “Abzasdayıq” həştəqləri ilə paylaşıblar. Onların bəzilərinin belində çanta var.

Jurnalistlər bununla son zamanlar ifadə vermək üçün idarəyə çağırılaraq həbs edilən həmkarlarının nümunəsinə diqqət çəkirlər.

Məsələn, ən son həbs olunan Elnarə Qasımova dindirilməyə çağırılmanın sonunun həbslə bitəcəyi ehtimalını göz önünə alaraq, çantasını toplayıb getmişdi. Elə oradaca da həbs olunmuşdu.

Fotolardakı çanta məhz bunu simvolizə edir. Müstəqil jurnalistlər bildirmək istəyirlər ki, onlar həbsdən qorxmurlar, hər an həbs olunma ehtimalının olduğunu bilirlər və hazırdırlar.

Yanvarın 15-də Xətai Rayon Məhkəməsi “AbzasMedia” saytının əməkdaşı, jurnalist Elnarə Qasımova barəsində 2 ay 17 günlük həbs qətimkan tədbiri seçib.

Ona qarşı Cinayət Məcəlləsinin 206.3.2-ci (qrup halında qaçaqmalçılıq) maddəsi ilə ittiham irəli sürülüb.

“AbzasMedia” ilə bağlı cinayət işi üzrə ötən il noyabrın 20-də nəşrin direktoru Ülvi Həsənli saxlanılıb. Həmin gün onun evində və “AbzasMedia”nın ofisində axtarışlar aparılıb və ofisdən 40 min avro pul tapıldığı iddia edilib.

Ardından noyabrın 20-də direktor müavini Məhəmməd Kekalov, 21-nə keçən gecə xaricdən qayıdanda hava limanında təyyarənin içində Sevinc Vaqifqızı saxlanılıb. Bir müddət sonra jurnalist Nərgiz Absalamova, ardınca da dekabrın 13-də araşdırmaçı Hafiz Babalı tutulub.
Jurnalistlərin hamısına Cinayət Məcəlləsinin 206.3.2 (öncədən əlbir bir qrup şəxs tərəfindən qaçaqmalçılıq) maddəsi ilə ittiham verilib. Bu maddənin sanksiyasında 5 ildən 8 ilədək həbs cəzası nəzərdə tutulub.

Onların heç biri özünü təqsirli bilmir. Həbslərini peşə fəaliyyətləri ilə əlaqələndirirlər.
Beynəlxalq jurnalist təşkilatları Azərbaycan hakimiyyətini saxlanan jurnalistləri dərhal azad etməyə, müstəqil mediaya təzyiqləri dayandırmağa çağırıb.

Meydan TV 

Təşkilat seçkilərin nəticələrini də şərh etməyəcəyini deyir

Avropa Parlamentinin Azərbaycanda 7 fevral növbədənkənar Prezident seçkisini müşahidə etməyəcəyi bildirilir.

Bu barədə yanvarın 15-də Avropa Parlamentinin demokratiyaya dəstək və seçki koordinasiya qrupunun həmsədrləri, deputatlar Devid Mak-Allister və Tomas Tobenin birgə bəyanatında deyilir.

Bəyanatda qeyd olunub ki, Avropa Parlamenti seçkilərdə müşahidə aparamayacağı üçün seçki prosesini, eləcə də elan edilmiş nəticələri şərh etməyəcək:

“Avropa Parlamentinin heç bir üzvünün bu qurumun adından seçkiləri müşahidə etmək və ya şərh etmək səlahiyyəti yoxdur”.

“Əgər Avropa Parlamentinin üzvlərindən hər hansı biri seçkilərə münasibət bildirmək qərarına gələrsə, bu, Avropa Parlamentinin yox, onun şəxsi təşəbbüsü olacaq”, – deyə sənəddə vurğulanır.

Seçkilər nə vaxt keçiriləcək və kimlər namizəddir?

2024-cü ilin fevralın 7-də Azərbaycanda növbədənkənar Prezident seçkiləri keçiriləcək.

İlham Əliyev ötən il dekabrın 7-də bununla bağlı sərəncam imzalayıb.

Namizədliyi qeydə alnmış şəxslər – ölkə başçısı İlham Əliyev, deputatlar – Fazil Mustafa, Zahid Oruc, Qüdrət Həsənquliyev, Razi Nurullayev, Böyük Azərbaycan Partiyasının sədri Elşad Musayev, Fuad Əliyevdir.

Namizəd Səfərov, Sərvan Kərimov, Mətləb Mütəllimli, Abutalıb Səmədov, Fikrət Yusifov, Yusif Bağırzadə, Arzuman Abdulkərimov, Yunus Oğuz, Qulamhüseyn Əlibəyli namizədliklərini irəli sürsələr də, onlar qeydə alınmayıblar.

Prezidentliyə namizədliyini verən şəxslərin hər biri hakimiyyətyönümlü kimi tanınır.

AXCP, Müsavat və Klassik Xalq Cəbhəsi partiyaları seçkini boykot edəcəklərini açıqlayıblar.

Azərbaycanda sonuncu dəfə Prezident seçkiləri 2018-ci il aprelin 11-də keçirilib.

Həmin seçkilər də növbədənkənar olub.

İlham Əliyev 20 ildir ki, Prezident vəzifəsini icra edir.

Meydan TV 

Tereza Riberio

ATƏT-in media azadlığı üzrə nümayəndəsi Tereza Riberio “AbzasMedia və Kanal 13 əməkdaşlarının son həbsləri, eləcə də onların qohumlarının təqib edilməsilə” bağlı narahatlığını bildirib.

“Jurnalistlər repressiyalardan qorxmadan ictimai maraq kəsb edən mövzular haqqında reportaj hazırlamağı bacarmalıdırlar. Jurnalistika cinayət deyil”, –  o, X platformasındakı hesabında yazıb.

Öz növbəsində “Sərhədsiz reportyorlar” mətbuatı müdafiə təşkilatı  Azərbaycan  hakimiyyətini “jurnalist ovu”nu dayandırmağa və onları dərhal azad etməyə çağırıb.

Bununla onlar Elnarə Qasımova və Şahin Rzayevin həbsini şərh ediblər.

“Onlar noyabrın 20-dən sonra Azərbaycanda  həbs olunan jurnalistlər siyahısında 8-ci və 9-cu yerdədir.

“Sərhədsiz reportyorlar” Azərbaycan  hökumətini jurnalist ovunu dayandırmağa və onları dərhal azad etməyə çağırır”,  – təşkilatın X platformasındakı hesabında deyilir.

Turan 

Elnarə Qasımova

Ötən gün polis tərəfindən saxlanılan jurnalist Elnarə Qasımova Xətai Rayon Polis İdarəsinin müvəqqəti saxlama təcridxanasında videomüşahidə altında saxlanılır. Bundan əlavə, onu məhkəməyə əlləri qandallı vəziyyətdə aparıblar. Bu barədə Turan-a jurnalistin vəkili  Ayşə Abdel Qadir bildirib.

Bununla əlaqədar o, ombudsmana şikayət göndərib, lakin Ombudsman Aparatından bildiriblər ki, onlara belə şikayət daxil olmayıb.

“Müvəqqəti saxlama yerində jurnalist Elnarə Qasımovaya bildirmişdilər ki, qadınların saxlanıldığı kameralar videomüşahidə altında deyil. Amma sonra təsadüfən monitora baxanda gördük ki, elə deyil, qadınların saxlanıldığı kameralar da videomüşahidə altındadır. Bu səbəbdən jurnalist məhkəməyə gedərkən paltarlarını tualetdə dəyişmək məcburiyyətində qaldı”, – vəkil qeyd edib.

O həmçinin hesab edir ki, yanvarın 15-d jurnalist məhkəməyə əsassız olaraq əlləri qandallı vəziyyətdə aparılıb. Yalnız tabe olmamaq halında qandal vurula bilər. Belə bir hal müşahidə edilməyib.

Vəkil qeyd edib ki,  bu gün Elnarə Qasımova istintaq təcridxanasına köçürüləcək.

Ombudsman Aparatının mətbuat xidmətindən Turan-a bildiriblər ki, Elnarə Qasımovanın hüquqlarının pozulması ilə bağlıı şikayət daxil olmayıb.

Daxili İşlər Nazirliyindən şərh almaq mümkün olmayıb.

Elnarə Qasımova yanvarın 13-də Cinayət Məcəlləsinin 206.3.2-ci (qaçaqmalçılıq-qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən törədildikdə) maddəsilə saxlanılıb. Yanvarın 15-də məhkəmə onun  barəsində 2 ay 17 gün həbs qətimkan tədbiri seçib. O, Abzas Media işi üzrə cəlb edilmiş altıncı jurnalist və media işçisidir.

Turan

Sevinc Vaqifqızı

Yanvarın 15-də Bakı Apellyasiya Məhkəməsində hakim Fərid Əyyubovun sədrliyi ilə jurnalist Sevinc Vaqifqızının vəkili ilə telefon danışığına məhdudiyyət qoyulması barədə apellyasiya şikayəti üzrə proses başlayıb. Lakin məhkəmə iclası yanvarın 17-dək təxirə salınıb.

Vəkil Elçin Sadıqov Amerikanın Səsinə deyib ki, məhkəmənin təxirə salınmasına səbəb hakimin qərarının konvoylar tərəfindən icra edilməməsindən sonra onun səhhətinin pisləşməsi olub.

“Əvvəl hakimlər Sevinc xanımın şüşə qəfəsdən çıxarılması barədə müdafiə tərəfinin vəsatətini təmin etdi. Konvoy bildirdi ki, bunun üçün onların rəisi icazə verməlidir. Rəis gəldi və icazə vermədiyini bildirdi. Bundan sonra hakimlər yenidən müşavirə edərək vəsatətimin təmin olunmadığı barədə yeni qərarı elan etdi. Əsəbdən təzyiqim qalxdı, belə vəziyyətdə müvəkkilimin hüquqlarını müdafiə edə bilməyəcəyimi bildirdim. Özümü kəskin pis hiss etdiyimdən yaxınlıqdakı aptekdə təzyiqimi yoxlatdım. Təzyiqim 159/98 idi. Hələ də təzyiqimin aşağı salmağa çalışıram”, vəkil qeyd edib.

Vəkil Amerikanın Səsinə bildirib ki, jurnalistin saxlanıldığı 1 saylı Bakı İstintaq Təcridxanası qanunsuz olaraq müvəkkilimin mənə zəng etməsinə imkan vermir. Halbuki bu barədə istintaq orqanının qərarı yoxdur.

Vəkilin şikayətinə ötən il dekabrın 28-də Xətai rayon Məhkəməsi onun və müvəkkilinin iştirakı olmadan baxıb və təmin etməyib.

Vəkilin dedikləri barədə Penitensiar Xidmətdən hələ şərh almaq mümkün olmayıb.

Xatırlatma

Jurnalistlər Ülvi Həsənli, Sevinc Vaqifqızı və Hafiz Babalı, Məhəmməd Kekalov, Nərgiz Absalamova 2023-cü ilin noyabr-dekabr aylarında, Elnarə Qasımova isə yanvarın 13-də Abzas Media İnternet nəşrinin işi üzrə xarici valyuta qaçaqmalçılığı ittihamı ilə həbs ediliblər. Onlar ittihamları təkzib edir və təqib olunmalarını Azərbaycan hakimiyyətinin yüksək vəzifəli məmurlarının korrupsiya faktları barədə jurnalist araşdırmaları ilə əlaqələndirirlər.

Azərbaycanda son günlərdə 10 jurnalist həbs edilib. Onların demək olar ki, hamısı qaçaqmalçılıqda ittiham olunur. Jurnalsitlər ittihamı qəbul etmir və fəaliyyətlərinin məhdudlasdırılmasına yönəldiyini bildirir.

Amnesty International, Avropa Jurnalistlər Federasiyası və digər bir sıra yerli və beynəlxalq insan hüquqları təşkilatları, Avropa İttifaqının insan hüquqları üzrə xüsusi nümayəndəsi, Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) məruzəçiləri, habelə ABŞ Dövlət Departamenti Azərbaycan hakimiyyətini müstəqil mediaya qarşı təzyiqlərə son qoymağa, həbs edilən jurnalistləri azad etməyə çağırıb.

Azərbaycanın hakimiyyət təmsilçiləri isə indiyədək beynəlxalq təşkilatların oxşar tənqidlərini rədd edib, bu qurumların mövqeyini qərəzli adlandırıb. Rəsmi qurumlar ölkədə siyasi əqidəsinə görə insanların təqib edilmədiyi, vətəndaşların konkret cinayətlərə görə cəzalandırıldığını bildirir.

Amerikanın Səsi